W Pracowni Konserwacji Metali Muzeum Narodowego we Wrocławiu trwają przygotowania do wystawy „Nowożytne złotnictwo śląskich kościołów pokoju”. Podczas konserwacji monumentalnego krzyża ołtarzowego autorstwa jaworskiego złotnika Johanna Friedricha Wendricha odkryta została drewniana deseczka z tajemniczymi napisami.
„Przygotowania do tej wystawy to wyjątkowa okazja, kiedy możemy zajrzeć do przysłowiowych ‘trzewi’ tego srebrnego krucyfiksu” – wyjaśnia dr hab. Piotr Oszczanowski, dyrektor MNWr i kurator wystawy.
Fot. A. Podstawka
„Wiele wskazuje na to, że uległ on w przeszłości poważnemu uszkodzeniu. Jego podłużna belka przełamała się na dwie części. Konsekwencją tego była naprawa, a ‘pamiątką’ po niej pozostaje do dzisiaj spłaszczona ‘kapsuła’ – rodzaj nodusa maskującego wtórne połączenie poniżej dolnego trójlistnego zakończenia samego krzyża. Przezorni właściciele krzyża umieścili jednak w uszkodzonej belce pionowej bukową listwę, która wzmacniała jej konstrukcję i dodatkowo zabezpieczała miejsce wcześniejszego przełamania. I to właśnie na tej listwie odnotowane zostały ważne dla historii tego krzyża wydarzenia. Pierwszym z nich jest kradzież krzyża we wrześniu 1864 r., która to szczęśliwe zakończyła się jego odzyskaniem oraz pojmaniem złodzieja. Z kolei z drugiego napisu dowiadujemy się, iż 4 kwietnia 1932 r. krzyż był ostatni raz reperowany”.
Krzyż ołtarzowy Johanna Friedricha Wendricha to wyjątkowe dzieło złotnictwa środkowoeuropejskiego! Wykonany został w 1711 r. i ok. 1752 r. uzupełniony o rokokową drewnianą podstawę. Ufundowała go nieznana z imienia szlachcianka z rodu von Niebelschütz i baronowa von Zedlitz.
Krzyż i inne zabytki już wkrótce zobaczyć będzie można na wystawie „Nowożytne złotnictwo śląskich kościołów pokoju” [od 1 października do 30 grudnia 2026]. Zapraszamy!